Зураг төслийн магадлал гэж юу вэ?
Барилга байгууламжийн зураг төсөл боловсруулагдсаны дараа тухайн зураг нь техникийн болон хууль эрх зүйн шаардлагыг хангаж байгаа эсэхийг баталгаажуулах шаардлагатай байдаг.
Энэ үйл явцыг зураг төслийн магадлал (экспертиз) гэж нэрлэдэг.
Магадлалын гол зорилго нь:
- Барилгын аюулгүй байдлыг хангах
- Хүний амь нас, эрүүл мэндийг хамгаалах
- Инженерийн шийдлийн зөв эсэхийг шалгах
- Барилгын норм, дүрмийн хэрэгжилтийг баталгаажуулах
- Ирээдүйн эрсдэлээс урьдчилан сэргийлэх
Яагаад зураг төслийн магадлал шаардлагатай вэ?
Зураг төсөл дээрх жижиг алдаа ч барилгын явцад томоохон эрсдэл үүсгэх боломжтой.
Жишээ нь:
- Даацын бүтээцийн буруу тооцоо
- Галын аюулгүй байдлын шаардлага хангаагүй шийдэл
- Цахилгааны ачааллын буруу тооцоо
- Ус, дулааны системийн алдаа
- Газар хөдлөлтийн норм зөрчсөн шийдэл
Иймээс зураг төслийг барилгын ажил эхлэхээс өмнө мэргэжлийн хяналтаар шалгуулдаг.
Магадлалын үед юуг шалгадаг вэ?
1. Архитектур төлөвлөлт
- Барилгын зориулалт
- Өрөө тасалгааны зохион байгуулалт
- Хүртээмжийн шаардлага
- Галын гарц
2. Бүтээцийн тооцоо
- Суурийн шийдэл
- Даацын багана
- Дам нуруу
- Хучилтын тооцоо
- Газар хөдлөлтийн ачаалал
3. Инженерийн зураг төсөл
- Цэвэр ус
- Бохир ус
- Халаалт
- Агааржуулалт
- Цахилгаан
- Холбоо дохиолол
4. Галын аюулгүй байдал
- Гал унтраах систем
- Галын дохиолол
- Нүүлгэн шилжүүлэх гарц
- Утаа зайлуулах шийдэл
5. Эрчим хүчний үр ашиг
- Дулаан алдагдал
- Эрчим хүчний хэрэглээ
- Дулаалгын шийдэл
Экспертизийг хэн хийдэг вэ?
Монгол Улсад зураг төслийн магадлалыг:
Тусгай зөвшөөрөлтэй магадлалын байгууллага
болон
Мэргэшсэн эксперт инженерүүд
хийдэг.
Экспертүүд нь дараах чиглэлээр ажилладаг.
- Архитектор
- Бүтээцийн инженер
- Цахилгааны инженер
- Халаалт, агаар сэлгэлтийн инженер
- Ус хангамж, ариутгах татуургын инженер
- Галын аюулгүй байдлын инженер
Тэд зураг төслийг тус бүрийн чиглэлээр нарийвчлан хянаж дүгнэлт гаргадаг.
Ямар барилгууд магадлалд хамрагддаг вэ?
Ихэнх тохиолдолд дараах барилга байгууламжууд магадлалд хамрагдана.
- Орон сууцны барилга
- Оффисын барилга
- Худалдаа үйлчилгээний төв
- Үйлдвэрийн барилга
- Эмнэлэг
- Сургууль, цэцэрлэг
- Олон нийтийн зориулалттай байгууламж
Төслийн ангилал, хүчин чадлаас шалтгаалан магадлал зайлшгүй шаардлагатай байдаг.
Магадлалын дүгнэлт ямар үр дүнтэй байдаг вэ?
Эерэг дүгнэлт
Зураг төсөл нь норм, дүрэм, стандартын шаардлагыг хангасан гэж үзнэ.
Үүний дараа:
- Барилгын зөвшөөрөл авах
- Барилгын ажил эхлүүлэх
- Захиалагчид хүлээлгэн өгөх
боломжтой болно.
Засвар шаардсан дүгнэлт
Алдаа, зөрчил илэрсэн тохиолдолд:
- Зураг төсөлд өөрчлөлт оруулах
- Тооцоолол засах
- Шаардлага хангах хүртэл дахин хянуулах
шаардлагатай болдог.
Магадлал хийлгэхийн давуу тал
Аюулгүй байдлыг нэмэгдүүлнэ
Барилгын эрсдэлийг бууруулна.
Хууль эрх зүйн шаардлага хангана
Зөвшөөрөл авах үйл явц хялбар болно.
Зардал хэмнэнэ
Барилгын явцад гарах алдаа, дахин засварыг багасгана.
Чанарыг баталгаажуулна
Төсөл олон шатны мэргэжлийн хяналтаар баталгаажна.
Түгээмэл асуултууд (FAQ)
Зураг төслийн магадлал гэж юу вэ?
Барилгын зураг төсөл нь хууль, норм дүрэм, стандартын шаардлагыг хангаж байгаа эсэхийг шалгаж дүгнэлт гаргах үйл ажиллагаа юм.
Экспертиз ба магадлал хоёр ялгаатай юу?
Үгүй. Барилгын салбарт “экспертиз” болон “магадлал” гэсэн нэршлийг ижил утгаар ашиглах нь түгээмэл.
Магадлал хийлгэхгүйгээр барилга барьж болох уу?
Тухайн төслийн ангилал, хүчин чадлаас шалтгаалан магадлал заавал шаардлагатай байдаг бөгөөд шаардлагатай тохиолдолд магадлалгүйгээр барилгын зөвшөөрөл авах боломжгүй.
Магадлалын хугацаа хэр байдаг вэ?
Төслийн хэмжээ, төвөгшлөөс шалтгаалан харилцан адилгүй байдаг боловч зураг төслийн бүрдэл, шаардлагатай засвараас ихээхэн хамаардаг.
Дүгнэлт
Зураг төслийн магадлал буюу экспертиз нь барилгын аюулгүй байдал, чанар, хууль эрх зүйн шаардлагыг хангах хамгийн чухал үе шатны нэг юм. Мэргэжлийн экспертүүд зураг төслийг нарийвчлан шалгаж, алдаа эрсдэлийг урьдчилан илрүүлснээр барилгын ажлын явц дахь нэмэлт зардал, осол аваар, чанарын асуудлаас сэргийлэх боломжийг бүрдүүлдэг.